“Năm đầu tháng nào cũng ra đẹp, giờ mới được vài năm mà sản lượng cứ tụt dần, có phải tấm pin hết đát rồi không?” — nhiều anh chị lo tấm pin xuống cấp, trong khi phần lớn trường hợp thủ phạm lại là thứ khác: bụi bám cứng, cây nhà hàng xóm cao lên, hay một đầu nối bị oxy hoá. Bài này tập trung vào cách đọc số liệu để tìm đúng nguyên nhân, chứ không đoán mò.
Sai lầm đầu tiên là so tháng này với tháng trước. Sản lượng điện mặt trời phụ thuộc rất lớn vào mùa và thời tiết, tháng nồm tháng mưa đương nhiên thấp hơn tháng nắng. Muốn biết hệ có thật sự giảm, phải so cùng một tháng giữa các năm, và nên chọn vài tháng chứ không chỉ một tháng.
Sai lầm thứ hai là nghĩ tấm pin giảm công suất là chuyện đột ngột. Tấm pin có lão hoá theo thời gian nhưng thường chậm và đều, mức cụ thể tuỳ hãng ghi trong bảng thông số. Nếu anh chị thấy sản lượng tụt nhanh hơn hẳn mức đó, hoặc tụt thành từng bậc, gần như chắc chắn có nguyên nhân khác.
Nhiều nhà thấy sản lượng giảm là nghĩ ngay tới chuyện thay tấm mới hoặc lắp thêm tấm cho bù. Nếu nguyên nhân thật là một cái cây che bóng buổi chiều hay lớp bụi rêu dồn ở mép dưới tấm pin, thay tấm mới vào vẫn bị y như cũ.
Cách cũ thứ hai là tự leo lên mái cọ rửa bằng bàn chải cứng, chất tẩy mạnh, xịt nước áp lực. Mặt kính tấm pin có lớp phủ chống phản xạ, cọ mạnh dễ làm trầy lớp này, còn nước áp lực có thể ngấm vào đầu nối và hộp nối.
Hãy so cùng tháng giữa các năm. Ví dụ minh hoạ, cứ cho là tháng Sáu năm đầu hệ ra 600 số, tháng Sáu năm thứ tư chỉ còn 480 số, tức giảm khoảng một phần năm. Mức giảm này lớn hơn nhiều so với lão hoá bình thường của tấm pin, nên cần tìm nguyên nhân khác.
Tiếp theo mở biểu đồ theo giờ của một ngày nắng đẹp. Nếu đường sản lượng bị khuyết vào một khung giờ cố định, ví dụ cứ cho là từ khoảng ba giờ chiều trở đi tụt hẳn, đó là dấu hiệu bóng che từ cây, nhà mới xây hay cột ăng-ten. Nếu đường cong vẫn đẹp nhưng cả ngày thấp đều, nghiêng về bụi bẩn bám cứng hoặc một nhóm tấm bị giảm.
Nếu app xem được từng chuỗi, hãy so các chuỗi với nhau. Hai chuỗi giống nhau mà một chuỗi thấp hơn hẳn thường là do một tấm hỏng, đầu nối oxy hoá hoặc dây bị hư trong chuỗi đó. Nếu tất cả các chuỗi đều giảm như nhau và đường cắt ngang giữa trưa, có thể inverter đang quá nhiệt hoặc bị cài giới hạn.
Bụi bẩn bám cứng thường thấy rõ thành một viền đậm ở mép dưới tấm pin, nơi nước mưa đọng lại rồi khô, nhà gần đường đất, lò gạch, xưởng gỗ hay ruộng mía đốt đồng càng dễ bị. Rêu mốc hay xuất hiện ở tấm nằm dưới bóng cây, mép mái ẩm.
Bóng che thì anh chị kiểm tra bằng cách đứng dưới sân vào buổi sáng, trưa và chiều, nhìn xem bóng cây, bóng nhà bên cạnh có đổ lên dàn pin không. Cây cối cao lên mỗi năm một ít nên bóng che thường “bò” dần vào dàn pin, đó chính là kiểu giảm dần khiến nhiều nhà tưởng là lão hoá. Còn các dấu hiệu như tấm pin ố vàng, có vết nâu, kính rạn thì cần thợ kiểm tra kỹ.
Mở app, ghi sản lượng của cùng hai ba tháng giữa các năm vào một bảng nhỏ, ví dụ các tháng mùa hè. Chụp biểu đồ theo giờ của một ngày nắng đẹp gần đây và của một ngày nắng đẹp cùng thời điểm năm đầu nếu app còn lưu.
Đứng dưới sân, zoom điện thoại chụp dàn pin xem có viền bẩn ở mép dưới, rêu hay phân chim không. Nhìn quanh xem có cây nào cao lên, nhà nào mới xây tầng, hay vừa có cột, biển quảng cáo mới dựng phía nam, phía tây không. Không leo mái, không tự cọ rửa trên mái.
Anh chị gửi bảng số liệu, biểu đồ và ảnh chụp dàn pin cho đội kỹ thuật. Chỉ nhìn số liệu, đội kỹ thuật thường nhận ra hướng nguyên nhân là bóng che, bẩn, hay có tấm, đầu nối cần đo kiểm.
Khi cần, đội kỹ thuật sẽ hẹn lịch khảo sát, vệ sinh đúng cách, đo từng chuỗi và kiểm tra tấm pin bằng thiết bị chuyên dụng. Bấm nút gọi hoặc nhắn Zalo dưới bài để được hướng dẫn cho hệ nhà mình.
Gửi hóa đơn tiền điện — anh Tú khảo sát & báo giá miễn phí, tính hoàn vốn theo số thật của nhà bạn.
Hoặc xem trước dịch vụ phù hợp với nhà mình →
💳 Chưa muốn bỏ một lần? Trả góp tới 100 triệu — xem mỗi tháng góp bao nhiêu