Bóng che ảnh hưởng lớn hơn nhiều so với diện tích bị che. Với inverter chuỗi truyền thống, chỉ một tấm bị che có thể kéo tụt dòng cả chuỗi, và phần bị che còn sinh nhiệt gây điểm nóng làm hỏng tấm. Cách khắc phục theo thứ tự: tránh bóng che khi thiết kế, dùng diode bypass sẵn có, và với mái nhiều bóng thì dùng optimizer hoặc micro-inverter.
Trong một chuỗi nối tiếp, dòng điện chạy qua tất cả các tấm là như nhau và bị giới hạn bởi tấm yếu nhất. Khi một tấm bị bóng che, khả năng phát dòng của nó giảm, kéo dòng cả chuỗi xuống theo. Vì thế mất mát thực tế lớn hơn nhiều so với việc chỉ mất một tấm.
Đây là lý do khảo sát bóng che rất quan trọng trước khi lắp. Một cái ống khói, cột ăng ten, cây cao hay mái nhà bên cạnh có thể quét bóng qua dàn pin vào giờ nhất định trong ngày và theo mùa.
Khi một tế bào bị che nhưng dòng cả chuỗi vẫn ép chạy qua, tế bào đó phải tiêu tán năng lượng dưới dạng nhiệt thay vì phát điện. Nhiệt tập trung tạo điểm nóng, lâu ngày làm cháy sém, nứt tế bào, phồng rộp lớp phủ và hỏng vĩnh viễn tấm pin.
Điểm nóng nguy hiểm vì âm thầm: sản lượng tụt dần và có nguy cơ cháy. Chụp ảnh nhiệt (thermal) định kỳ giúp phát hiện sớm những điểm nóng bất thường trên dàn pin.
Mỗi tấm pin hiện đại có 3 diode bypass chia tấm thành các cụm tế bào. Khi một cụm bị che, diode bypass cho dòng đi vòng qua cụm đó, tránh điểm nóng và giữ cho phần còn lại của tấm vẫn phát điện.
Diode bypass giảm thiệt hại nhưng không loại bỏ hoàn toàn: cụm bị che coi như mất phần đóng góp, và diode cũng có thể hỏng theo thời gian. Đây là lý do không nên phó mặc hoàn toàn cho diode mà cần giải pháp thiết kế đúng.
Ưu tiên số một là tránh bóng che ngay từ khâu thiết kế: khảo sát đường đi của mặt trời theo giờ và theo mùa, tránh khu vực bị ống khói, bồn nước, cây cao che, và bố trí khoảng cách hàng đủ trên mái bằng.
Nếu buộc phải lắp ở mái có bóng che cục bộ, có thể tách riêng phần bị che thành chuỗi khác hoặc kênh MPPT khác để không kéo tụt phần mái tốt.
Khi mái phức tạp và không thể tránh hết bóng che, bộ tối ưu công suất (optimizer) gắn từng tấm hoặc micro-inverter là giải pháp hiệu quả. Mỗi tấm được tối ưu độc lập, nên tấm bị che chỉ giảm phần của nó mà không kéo tụt các tấm khác.
Chi phí cao hơn inverter chuỗi thuần, nhưng với mái nhiều bóng che, phần sản lượng lấy lại được thường bù xứng đáng. Đội kỹ thuật nên đo bóng che thực tế để tính lợi ích trước khi quyết định.
Gửi hóa đơn tiền điện — anh Tú khảo sát & báo giá miễn phí, tính hoàn vốn theo số thật của nhà bạn.